Əmək bazarındakı orta ixtisas və peşə təhsilinə malik şəxslərə yeni imkanlar yaradılacaq   Azərbaycanda informal və qeyri-formal təhsil formaları vasitəsilə əldə edilən bilik, bacarq, səriştə və təcrübənin qiymətləndirilmə si və tanınması məqsədi ilə imtahanların keçirilməsi, onlara peşə ixtisasını təsdiq edən sənədin verilməsi qaydası hazırlanıb. Bu addımın qısa zamanda öz müsbət nəticəsini verəcəyi şübhə doğurmur. Belə ki, bu mexanizmin işə düşməsi ilə hazırlanan kadr potensialının əmək bazan ilə daha çevik əlaqəsinin qurulması, eyni zamanda, indiyədək müxtəlif üsullarla əldə edilən kompetensiyalarm əmək bazan ilə uzlaşması təmin ediləcək. Ümumiyyətlə, “Azərbaycan Respublikasında təhsilin inkişafı üzrə Dövlət Strategiyası”na uyğun olaraq peşə təhsili istiqaməti üzrə bir sıra tədbirlər həyata keçirilir. Yeni qanunvericilik təşəbbüsləri, “Peşə təhsili haqqında” qanun və ona dair hazırlanan bir sıra normativ hüquqi sənədlər ətrafında aktiv müzakirələr apanlır. Beynəlxalq təşkilatlann nümayəndələrinin və ekspertlərin iştirakı ilə apanlan növbəti müzakirələrin mövzusu “İnformal və qeyri-formal üsullarla əldə edilmiş səriştələrin tanınması” olub. “Gəncədə Sənaye üzrə Regional Peşə Kompetensiya Mərkəzinin yaradılmasına dəstək” layihəsi çərçivəsində keçirilən bu müzakirələrdə təhsil naziri Ceyhun Bayramov, əmək və əhalinin social müdafiəsi naziri Sahil Babayev, BMT-nin Rezident Əlaqələndiricisi Qulam İshaqzai, Avropa İttifaqının Azərbaycandakı Nümayəndəliyinin, dövlət qurumlarının, peşə təhsili müəssisələrinin əməkdaşları, beynəlxalq təşkilatların nümayəndələri, layihə və özəl sektorun təmsilçiləri, ekspertlər iştirak edib.   Peşə təhsilinə yeni yanaşma   Peşə təhsili ölkənin sosial-iqtisadi inkişafına təkan verən, iqtisadiyyatın bütün sahələri üçün ixtisaslı kadr hazırlığını təmin edən aparıcı təhsil pilləsidir. Peşə təhsilinin inkişafı insan kapitalının formalaşmasına, işsizliyin aradan qaldırılmasına, xüsusən, gənclər arasında məşğulluğun təmin olunmasına xidmət edir. Bunu nəzərə alaraq Azərbaycan hökuməti son illərdə insan kapitalının inkişafı, keyfiyyətli əmək bazarının formalaşdırılması üçün ixtisaslı işçi qüvvəsinin hazırlanması istiqamətində mühüm tədbirlər həyata keçirir. “Peşə təhsili və təliminin inkişafına dair Strateji Yol Xəritəsi”nin təsdiq edilməsi, peşə təhsili müəssisələrində çalışanların bilik və bacarıqlarının diaqnostik qiymətləndirilməsi, işçilərin əmək haqqının əhəmiyyətli dərəcədə artırılması belə tədbirlərin, sadəcə, bir neçəsidir. Həmin tədbirlərə diqqət çəkən təhsil naziri Ceyhun Bayramov “Peşə təhsili haqqında” qanunun qəbul edilməsini yaxın gələcəkdə bu sahənin inkişafı ilə bağlı əhəmiyyətli dəyişikliklərə nail olunması istiqamətində təkanverici addım kimi dəyərləndirir. Onun fikrincə, qanunda peşə təhsilinə yeni yanaşma əksini tapıb. Beynəlxalq təcrübəyə uyğun olaraq bu pillənin peşə təhsili sisteminin ilk peşə, texniki peşə və yüksək peşə təhsili olmaqla, 3 səviyyədə fəaliyyət göstərməsi müəyyən edilib. Ümumi təhsil müəssisələrində ilk peşə təhsili üzrə təmayüllü siniflərin yaradılması, peşə təhsili müəssisələrində oxuyanlara tələbə statusunun verilməsi, yüksək texniki peşə təhsili alanlara subbakalavr peşə-ixtisas dərəcəsinin verilməsi, tələbələrə iş yerində təcrübə müqaviləsi bağlamaq və minimum əməkhaqqından az olmamaq şərtilə əməkhaqqının ödənilməsi, sosial müdafiəyə ehtiyacı olan şəxslər üçün güzəştlərin müəyyən edilməsi kimi yeni müddəalar təsbit edilib. Son illərdə Nazirlər Kabinetinin müvafiq qərarlarına əsasən, Bakı və Gəncə şəhərlərində, o cümlədən Qəbələ rayonunda yerləşən 34 peşə təhsili müəssisəsinin bazasında müxtəlif istiqamətlər üzrə ixtisaslaşmış 14 peşə təhsili mərkəzi yaradılıb. Kənd təsərrüfatı istiqamətində ixtisaslaşan Qəbələ Dövlət Peşə Təhsili, elektrik, mexanik, santexnik, tikişçi, İT istiqaməti üzrə ixtisaslaşan Mingəçevir “ASAN Peşə” Təhsil mərkəzləri istifadəyə verilib. Koreya İqtisadi İnkişaf və Əməkdaşlıq Fondu ilə imzalanan kredit sazişinə görə 8 ixtisas üzrə peşə hazırlığının təşkil ediləcəyi Sənaye və İnnovasiyalar üzrə Peşə Təhsil Mərkəzinin tikintisinə başlanılıb. Peşə təhsilinin müasir məzmununun formalaşması istiqamətində 80-dən çox ixtisasın kurikulumu, o cümlədən 130-dan çox modul tipli dərslik hazırlanıb. 300-dən çox ixtisas müəlliminin təlimlərdə iştirakı təmin edilib. Peşə təhsili sahəsində atılan addımlar həm də vətəndaşların rahatlığma xidmət edir. Təhsil naziri “ASAN Peşə” layihəsinin əhatə dairəsinin bu ildən genişləndirilyini xatırladaraq, artıq bütün “ASAN Xidmət” mərkəzlərində elektron sənəd qəbulunun təşkil edildiyini vurğulayıb. Peşə təhsili almaq üçün “ASAN Peşə” layihəsi çərçivəsində 16 mindən çox müraciət olub. Onların 15 mindən çoxu peşə təhsili müəssisələrinin tələbəsi adını qazamb. 2018-2019-cu tədris ilində əmək bazarının dəyişən tələblərini nəzərə alaraq 34-ü əlavə dəyər yaradan yeni ixtisas olmaqla 168 ixtisas üzrə tələbə qəbulu həyata keçirilib.   Peşə ixtisasını təsdiq edən sənədin icbariliyi peşə təhsilinə marağı artıracaq   Təhsil naziri peşə təhsili sahəsində beynəlxalq təşkilatlarla birgə layihələrin icrasını xüsusi qeyd edib. Hazırda Avropa İttifaqı tərəfindən Azərbaycanda “Peşə təhsili və təliminin inkişafına dəstək” texniki yardım layihəsinin icrası uğurla davam etdirilir. İcra olunan 4 qrant layihəsi hesabına Gəncə və Qəbələ şəhərləri, Cəlilabad, Qax, İsmayıllı və Bərdə rayonlarında peşə təhsilinin keyfiyyətinin artırılması, tədrisin əmək bazarının tələblərinə uyğunlaşdırılınası, təhsil müəssisələrinin işəgötürənlərlə əməkdaşlığı çərçivəsində iş yerində təcrübə proqramlarının həyata keçirilməsi, səriştə əsaslı məzmunun formalaşdırılması üçün kurikulum tədris materiallarının hazırlanması, səriştələrin tanınması mexanizminin tətbiq edilməsi kimi fəaliyyətlər həyata keçirilməkdədir. Təhsil naziri 3 ay əvvəl Nazirlər Kabineti tərəfindən təsdiq edilən “Azərbaycan Respublikasında ömür boyu təhsil üzrə Milli Kvalifikasiyalar Çərçivəsi”nə də diqqət ayırıb. Onun fikrincə, digər əhəmiyyətli cəhətləri ilə yanaşı, Milli Kvalifikasiyalar Çərçivəsi əmək bazarı ilə təhsil sistemi arasında əlaqələri gücləndirir, informal və qeyri-formal üsullarla əldə edilmiş səriştələrin tanınması sistemini təşviq edir: “İnformal və qeyri-formal üsullarla əldə edilmiş səriştələrin tanınması ömür boyu təhsil konsepsiyasının vacib elementlərindən hesab olunur, tnsan kapitalının əhəmiyyətinin artdığı və rəqabətin yüksək olduğu bir dövrdə fərdlər, cəmiyyət və iqtisadiyyatın inkişafı üçün bu bacarıqların və səriştələrin tanınması çox böyük əhəmiyyət kəsb edir. Ölkəmizdə bacarıqların bu yolla tanınması və bundan sonra əmək bazarına daxil olmaq istəyən şəxslərin peşə ixtisasını təsdiq edən sənədin icbariliyi peşə təhsilinə marağın əhəmiyyətli şəkildə artmasına və məşğulluğa bilavasitə təsir edəcək”.   Məşğulluq strategiyası çərçivəsində həyata keçiriləcək işlər böyük əhəmiyyət kəsb edəcək   Əmək və əhalinin sosial müdafiəsi naziri Sahil Babayev iqtisadiyyatda müasir meyillərin peşə təhsili qarşısında yeni tələblər irəli sürdüyünü və əmək bazarında rəqabətə davamlı ixtisaslı kadrlara tələbatın artdığını qeyd edib. O, kadr hazırlığı sisteminin inkişafı istiqamətində kompleks tədbirlərin həyata keçirilməsinin vacibliyini vurğulayıb.Nazirin fikrincə, Azərbaycanda yeni təsdiqlənən məşğulluq strategiyası çərçivəsində həyata keçiriləcək işlər böyük əhəmiyyət kəsb edəcək: “Azərbaycan əmək bazarına hər il 100 min nəfərə yaxın yeni şəxs daxil olur. Növbəti çətinliklər də bu insan resurslarını əmək bazarının tələbləri ilə, əmək bazarını isə insan resursları ilə uzlaşdırmaqdan ibarətdir”. Növbəti dövrlər üçün hansı istiqamətlər üzrə əmək bazarının təşviq edilməli olduğu proqnozlaşdırılmalıdır: “Məşğulluq bazarında kifayət qədər ixtisassız işçi qüvvəsinə malikik. Ancaq bu, o demək deyil ki, onların səriştəsi və bacarığı yoxdur. Əksinə, bu insanların nəsildən-nəslə ötürülən səriştə və bacarıqları mövcuddur. Lakin onların bacarıqlarının rəsmi təsdiq sənədi yoxdur. Bu baxımdan qeyri-formal və informal bacarıqların tanınması mexanizminin yaradılması böyük əhəmiyyətə malikdir”. Azərbaycanda kifayət qədər insan hər hansı peşə təhsili müəssisəsini və ya ali təhsil müəssisəsini bitirməyib, tndi həmin insanlar üçün də yeni imkanlar yaratmaq lazımdır: “Ali təhsil müəssisələrinin məzunları heç də əmək bazarında olanların əksəriyyəti deyil, əmək bazarında olan insanların əksəriyyəti orta ixtisas və peşə təhsilinə malik insanlardır. Biz də həmin insanlar üçün yeni imkanlar tanımalıyıq. Növbəti dövrlər üçün əmək bazarını hansı peşə istiqamətləri üzrə təşviq etməli olduğumuzu müəyyənləşdirməliyik. Mövcud insan resurslarının potensialından tam istifadə etməyə çalışmalıyıq”. S.Babayevin fikrincə, Milli Kvalifikasiya Çərçivəsi təsdiq olunduğundan 270 köhnə peşə standartı ona uyğunlaşdırılmalı, 8 pilləli təhsil modelinə keçidlə əlaqədar standartlar yenilənməli, ümumilikdə dünyada olan 6000 peşənin, Azərbaycanda mövcud olan peşələrin 95 faizini əhatə edən 1000 önəmli peşə üzrə standartların hazırlanması işləri yekunlaşdırılmalıdır.   Konkret peşə sahəsində formal universitet dərəcəsi olmayan insanlar üçün daha geniş imkanlar   BMT-nin Rezident Əlaqələndiricisi, BMT-nin İnkişaf Proqramının Azərbaycanda Rezident Nümayəndəsi Qulam İsaqzai həyata keçirilən layihələrin ölkədə peşə təhsili sisteminin məzmun və keyfiyyətinin yaxşılaşdırılmasına təkan verdiyi qənaətindədir. Onun fikrincə, informal və qeyri-formal qaydada səriştələrin tanınması Azərbaycanda formal məktəb sistemlərindən kənarda olan tədris imkanlarının tanınması və təsdiqlənməsi baxımından ilk cəhd olacaq. Beynəlxalq təşkilatlarla birgə icra edilən “İnformal və qeyri-formal üsullarla əldə olunmuş səriştələrin tanınması” layihəsi peşə təhsili imkanlarının genişləndirilməsinə yönəlib. Q.İsaqzainin fikrincə, yerli əhalini iş yerləri ilə təmin etmək və daimi tədris mərkəzləri yaratmaq Azərbaycan xalqı üçün həyata keçirilən tədbirlərdən biridir: “Dünyanın bir sıra ölkələrində bu təcrübə milli əmək qüvvəsi sıralarında qanunvericiliyə qanuni şəkildə daxil edilib. Bu da konkret peşə sahəsində formal universitet dərəcəsi olmayan insanlara daha geniş imkanlar yaradacaq”.   ...həmin insanların əmək bazarında iştirakı çox vacibdir   Avropa İttifaqının Azərbaycandakı Nümayəndəliyinin Əməliyyatlar şöbəsinin rəhbəri vəzifəsini icra edən Aleksandra Nerisanu Avropa İttifaqı ilə Azərbaycan arasında qurulan əlaqələrin yüksələn xətt üzrə inkişaf etdiyi qənaətindədir. Bu əlaqələrdə peşə təhsili istiqaməti üzrə həyata keçirilən tədbirlərin, xüsusən birgə layihələrin xüsusi payı olduğunu vurğulayan A.Nerisanu Avropa İttifaqı tərəfindən Azərbaycanın təhsil sisteminə verilən dəstəyin bundan sonra da yüksək səviyyədə davam edəcəyini deyib. Nerisanu bu fikirdədir ki, Azərbaycanda bir çoxları öz evində - formal təhsil sistemindən kənarda çox zəngin təcrübə, bacarıq və biliklər əldə edir: “Etiraf edirik ki, ölkənin milli səviyyədə inkişafı üçün həmin insanların əmək bazarında iştirak etməsi çox vacibdir. Onların cəmiyyətə verdikləri töhfə böyük ola bilər. Biz hesab edirik ki, vətəndaşlara bu kimi imkanlar verilməli və bununla bağlı sənədlər bazası hazırlanmalı, onların bacarıqları və səriştələri rəsmi şəkildə tanınmalıdır. Hətta onlar bunu əldə etdikdən sonra təhsil və tədrislərini davam etdirə bilərlər”.   İşəgötürənlərlə təhsil sistemi arasında əməkdaşlıq hər mərhələdə zəruridir   Əmək bazarının dəyişən tələblərinə uyğun olaraq mühüm ixtisaslar və istiqamətlər üzrə bugünkü tələbat işəgötürənlərlə təhsil sistemi arasında əməkdaşlığı zərurətə çevirir. Peşə Təhsili üzrə Dövlət Agentliynin direktor əvəzi Amil Əlili Strateji Yol Xəritəsinin əsas strateji hədəflərindən biri kimi bu məsələyə diqqət çəkib. Azəbaycanm əmək bazarında müəyyən qədər uyğunsuzluq yarandığını deyən A.Əlili bunu təhsil müəssisələrində hazırlanan kadrlarla əmək bazarında tələb olunan kadrlar arasında taraz inkişafın olmaması ilə izah edib. Onun fikrincə, Strateji Yol Xəritəsində qəbul edilən əsas strateji hədəflər yalnız peşə təhsili pilləsində deyil, təhsilin bütün pillələrində qeyri-formal və informal səriştələrin tanınmasını zəruri edib. Odur ki, gələcək fəaliyyətin müəyyən edilməsi istiqamətində yerli və beynəlxalq ekspertlərin iştirakı ilə işlək bir sənədin hazırlanması qərara alınıb. A.Əlilinin fikrincə bu, yəni sənədlərin hazırlanması prosesində də işəgötürənlərlə əməkdaşlıq çərçivəsində fəaliyyət zəruridir:“Hər yeni təhsil proqramının hazırlanmasında da, peşə standartının müəyyənləşdirilməsində də işəgötürənlərin maraqları, onların istəyinə uyğun kadr hazırlığı prioritet kimi müəyyən olunub”.   Səriştələrin tanınması imtahanla olacaq   Maraqlıdır, bəs, vətəndaşların peşə təhsili sahəsi üzrə qeyri-formal və informal təhsil formaları vasitəsilə əldə etdikləri səriştələrin tanınması prosesi hansı formada həyata keçiriləcək? Peşə Təhsili üzrə Dövlət Agentliyinin Təhsil standartları və tədris resursları şöbəsinin müdiri Məcid Bayramlı səriştələrin tanınmasının iki hissədən ibarət proses olacağını açıqlayıb: “Prosesin bir hissəsini yazılı, yaxud digər formada keçirilən proses kimi, digər hissəsini praktik formada həyata keçirilən imtahan kimi görürük. Nəzəri hissə testlə keçirilə bilər. Prosesin praktik hissəsində imtahan götürəcək şəxslərin həmin sahə üzrə mütəxəssis olması vacibdir. Buna görə də ekspertlərin müəssisələri təmsil edən mütəxəssislərdən ibarət olmasına üstünlük veririk. Qiymətləndirilmənin təşkili üçün infrastrukturun olması da vacibdir. Odur ki, sertifikatlaşmanm keçiriləcəyi müəssisələr də müəyyənləşməlidir”. M.Bayramlı qeyd edib ki, səriştələrin tanınması prosesini idarə edəcək Sertifikatlaşdırma Mərkəzinin qurulması nəzərdə tutulub. Sertifikatlaşma Mərkəzi səriştələrin tanınması üzrə bütün normativ sənədləri hazırlayan, bütün prosesləri təşkil edəcək qurum olacaq. Hazırda mərkəzin hansı formada qurulması üzrə danışıqlar aparılır. Yaxın gələcəkdə mərkəzin normativ hüquqi bazasının formalaşdırılması nəzərdə tutulur”. M.Bayramlı əlavə edib ki, səriştələrin tanınması prosesinin məntiqi nəticəsi olaraq veriləcək sənədlər işə qəbul zamanı tanınacaq. Onun sözlərinə görə, səriştələrin tanınması prosesinin həyata keçirilməsi üçün ilkin olaraq sənədlərin qəbulu aparılacaq. Bu zaman müraciət edən şəxsin iddia etdiyi ixtisas üzrə bilik və bacarıq səviyyəsi şifahi olaraq yoxlanılacaq: “İlkin proses yekunlaşandan sonra imtahan mərhələsi gəlir. Bu mərhələ yazılı və praktik olmalıdır, imtahanın nəticələrinə uyğun olaraq, müvəffəqiyyətli nəticə göstərən şəxs dövlət nümunəli sənəd əldə edəcək. İmtahanda aşağı nəticə göstərən şəxslərin təlimlərə cəlbini nəzərdə tuturuq. Şikayətləri olan şəxslər üçün apelyasiya şikayətinin verilməsi imkanının da yaradılması nəzərdə tutulub”.   Peşə təhsilinin sosial-iqtisadi inkişafda rolunu qəbul etməliyik   Dövlət-özəl əməkdaşlığı sahəsində beynəlxalq təcrübəyə dair beynəlxalq ekspert Brian Milton hesab edir ki, bazar iqtisadiyyatında dövlət və özəl sektorun tərəfdaşlığı təhsillə əmək bazarını əlaqələndirən bir vasitədir. Ekspert deyir ki, təhsil xidmətlərinin maliyyələşdirilməsi və həyata keçirilməsi ilə bağlı dövlət və özəl sektorun üstünlüklərini tamamlamaq və bu strukturları bir araya gətirmək məqsədi ilə çərçivə strukturu yaradılır. Avropa İttifaqı ölkələrində, Avstraliyada, ABŞ-da bundan istifadə edilir. Banqladeş, Almaniya, İrlandiya təcrübəsinin xüsusi cəhətlərinə diqqət yetirən mütəxəssis karyeranı düzgün istiqamətləndirmək üçün bu əməkdaşlığın xüsusi əhəmiyyətini qeyd edib: “Peşə təhsili və təliminin bütün səviyyələrində innovasiyalara töhfə vermək, sahibkarlığı təşviq etmək və iqtisadi mükəmməlliyi təbliğ etmək potensialını qiymətləndirməliyik. Peşə təhsili və təliminin sosial-iqtisadi inkişafda rolunu qəbul etməliyik. Bu və digər vətəndaşların bacarıqlarının biznes əməliyyatlarında istifadəsi baxımından peşə təhsili və təlimi çox vacibdir”.   “Azərbaycan müəllimi” qəzeti

02/11/2018 14:24

Respublika fənn müsabiqəsinin qalibləri mükafatlandırılıb   Riyaziyyat, fizika, kimya, biologiya və informatika fənləri üzrə VI-VII sinif şagirdləri arasında iki mərhələdə keçirilən IV Respublika fənn müsabiqəsinin rayon (şəhər) mərhələsində 15232, final mərhələsində isə 1363 şagird iştirak edib. Müsabiqənin nəticələrinə əsasən, ümumilikdə 169 nəfər qalib elan olunub. Onlardan 30 nəfər qızıl, 56 nəfər gümüş, 83 nəfər isə bürünc medal qazanıb. Dünən Bakı şəhəri Arif Hüseynzadə adma 20 nömrəli məktəb-liseydə onların mükafatlandırılması mərasimi keçirilib. Təhsil İnstitutunun istedadlı uşaqlarla iş şöbəsinin müdiri Fuad Qarayev tədbirdə çıxış edərək fənn müsabiqəsinin keçirilməsinin məqsədlərindən danışıb: “İstedadlı uşaqları aşkar etmək, onlann potensiallarını inkişaf etdirmək, fənlərin öyrənilməsində həmin şagirdlərə şərait yaratmaq əsas məqsədimizdir. Hesab edirik ki, bu müsabiqələr şagirdlər arasında sağlam rəqabət mühitinin yaradılması, aşağı sinif şagirdlərinin müxtəlif fənlərə olan marağının artırılması, onlarla məqsədyönlü işlərin aparılmasında əvəzsiz rola malikdir. Bu yolla biz istedadlı şagirdlərimizi müəyyən edir, təhsil nazirinin müvafiq əmrinə əsasən yaradılan beynəlxalq olimpiadalara hazırlıq mərkəzlərinə cəlb edirik”. F.Qarayev 4 il ərzində bu istiqamətdə gedən inkişaf prosesinin sürətinə diqqət çəkib: “4 il əvvəl 35 məktəbdən 300 şagird ilə başlanan fənn müsabiqələri artıq ölkəmizin bütün coğrafiyasını əhatə edir və 15 mindən artıq şagirdin iştirakı ilə keçirilir. Fənn müsabiqəsi qaliblərinin beynəlxalq olimpiada mərkəzlərində hazırlıq prosesi 4 ildir ki, davam edir. Bu gün 250-dən artıq şagird müxtəlif yaş qrupları üzrə həmin mərkəzlərdə xüsusi proqramlar çərçivəsində məşğələlərdə iştirak edirlər”. Olimpiadalara hazırlıq mərkəzlərində keyfiyyətli təhsili təmin etmək məqsədi ilə bir çox ali təhsil müəssisələri, özəl sektorla əməkdaşlıqdan danışan F.Qarayevin sözlərinə görə, Moskva Dövlət Universitetinin Bakı filialı, Bakı Mühəndislik Universiteti, AMEA-nm ayrı-ayrı institutları ilə maraqlı layihələr həyata keçirir, milli və əcnəbi mütəxəssisləri mərkəzlərə dəvət edir, bununla da şagirdlərin onlardan faydalanmasım təmin etməyə çalışırlar.   15 min şagirdin 52 faizi qızlardır   F.Qarayev hazırlıq mərkəzlərində həyata keçirilən işin nəticəsinin çox uğurlu olduğunu, hazırlıq keçən şagirdlərin beynəlxalq bilik yarışlarından əliboş qayıtmadığını deyib: “IV Respublika fənn müsabiqəsi qalibləri ötən il qatıldıqları beynəlxalq olimpiadalarda ölkəmizi layiqli şəkildə təmsil ediblər. Belə ki, yeniyetmələrin Balkan riyaziyyat olimpiadasında riyaziyyat fənni üzrə, İnformatika fənni üzrə yeniyetmələrin Avropa olimpiadasında, həmçinin fizika, kimya, biologiya fənləri üzrə keçirilən olimpiadalarda şagirdlərimiz uğurla çıxış edərək Azərbaycana kifayət qədər medal gətiriblər”. F.Qarayev bilik yarışlarında qızların fərqləndiyini xüsusilə qeyd edib: “Sevindirici haldır ki, olimpiadalara qatılan 15 min şagirddən 52 faizi qızlardır. Fənn müsabiqələrində tətbiq edilən fizika, riyaziyyat, kimya, biologiya və informatika kimi dəqiq fənlərə qız şagirdlərimizin həvəs göstərməsi və qazandıqları nailiyyətlər bizim üçün qürurvericidir”. Azərbaycanda təhsilin inkişafı regionlarda da geri qalmır. F.Qarayev 169 qalib arasında 72 məktəblinin bölgə məktəblərini təmsil etdiyini vurğulayaraq, bunu bölgələrdə təhsilin inkişafının göstəricisi kimi dəyərləndirib.   Xüsusi istedadlarla işin təşkili dövlət siyasətinin əsas istiqamətlərindən biridir   Təhsil nazirinin müavini Məhəbbət Vəliyeva deyib ki, son illər ölkəmizin təhsil sisteminin yenidən qurulması və qabaqcıl ölkələrin təhsil sisteminə inteqrasiyası üçün çox böyük imkanlar yaranıb. Onun fikrincə, bu istiqamətdə nəzərəçarpan fəaliyyətlərdən biri xüsusi istedadlarla işin təşkilidir. M.Vəliyevanm sözlərinə görə, son illərdə təhsil sahəsində həyata keçirilən tədbirlər arasında bu istiqamət artıq dövlət siyasətinin əsas istiqamətlərindən biri kimi dəyərləndirilə bilər: “Azərbaycan Respublikasında təhsilin inkişafı üzrə Dövlət Strategiyası”na əsasən, istedadlı uşaq və gənclərin inkişafı və onlarla işin daha da təkmilləşdirilməsi, istedadların ümumi potensialının, akademik imkanlarının vaxtında ölçülüb qiymətləndirilməsi və daha da inkişaf etdirilməsi istiqamətində təhsil sistemi qarşısında yeni tələblər qoyulub. Tələblər arasında ən başlıcası isə istedadlı uşaqlar üçün keçirilən müsabiqə və yarışlar, bu yarışların məzmunca daha da təkmilləşdirilməsidir”. Son 5 ildə təhsil sahəsində qazanılan uğurlar arasında məhz istedadlı uşaqların istər ümumrespublika miqyasında keçirilən fənn olimpiadalarında, istər beynəlxalq olimpiadalarda qazandıqları uğurları vurğulayan nazir müavini bu uğurların məntiqi nəticəsi kimi, “Təhsil haqqında” qanuna edilən dəyişikliyə toxunub. Respublika fənn olimpiadaları qaliblərinin bu təhsil ilindən başlayaraq, ölkə ali təhsil müəssisələrinin müvafiq ixtisasları üzrə, beynəlxalq olimpiada qaliblərinin isə istənilən ixtisas üzrə müsabiqədənkənar qəbulunun mümkün olacağını deyib. Bunu fənn müsabiqələri qaliblərinin öz nəticələrini qatıldıqları başqa bilik yarışlarında da təsdiq etməsi və olimpiada qaliblərinin ədalətli seçimin nəticəsi olduğunu bildirib.   17 rayonda 60 xüsusi istedad sinfi   M.Vəliyeva qeyd edib ki, istedadlı uşaq və gənclərin səmərəli təhsil almasını təmin etmək məqsədilə yeni tipli tədris müəssisələrinin şəbəkəsi genişləndirilib, lisey və gimnaziyalarda təhsilin məzmunu müasir tələblərə uyğunlaşdırılıb. Artıq ölkənin 17 rayonunda 60 xüsusi istedad sinfi yaradılıb. Tədbirdə fənn olimpiadaları qalibləri olan və artıq məzun olaraq Azərbaycanın və dünyanın ayn-ayrı universitetlərində təhsil alan tələbələrdən də iştirak edənlər olub. Həmin tələbələrdən biri Cavid Əhmədov Kanadanın ən böyük və ən nüfuzlu universitetində təhsil alır. Alberta Universitetinin tələbəsi olan Cavid Əhmədov bu arzusunu Xaricdə təhsil üzrə Dövlət Proqramı çərçivəsində reallaşdırıb: “8 il əvvəl mən də olimpiadalara hazırlaşmağa başladım. Əvvəlcə respublika əhəmiyyətli bilik yarışlarında, daha sonra beynəlxalq bilik yarışlarında uğur qazandım. Olimpiadalara hazırlıq mərkəzlərində əldə etdiyim bilik və bacarıqlar mənə sadəcə olimpiadalarda deyil, ali məktəbə daxil olarkən, hətta universitetdə oxuyarkən də işimə yarayır. Artıq Alberta Universitetində kimya mühəndisliyi ixtisası üzrə təhsil alıram və qazandığım uğurlara görə daha çox olimpiadalara hazırlıq mərkəzlərinə borcluyam”. Daha sonra müsabiqə qaliblərinə diplom, medal və hədiyyələr təqdim edilib. Tədbirdə həmçinin nailiyyətləri ilə seçilən 13 ümumi təhsil müəssisəsinin rəhbərliyi də təltif olunub.   “Azərbaycan müəllimi” qəzeti

02/11/2018 12:31

Noyabrın 5-dən dövlət ümumi təhsil müəssisələrinin direktoru vəzifəsinə işə qəbul üzrə müsabiqənin elektron sənəd qəbulu mərhələsinə start verilir. Bu proses noyabrın 9-dək davam edəcək. Müsabiqədə iştirak etmək istəyən namizədlər miq.edu.az saytında qeydiyyatdan keçməlidirlər. Dövlət ümumi təhsil müəssisələrinə direktorların işə qəbulu mərkəzləşdirilmiş və elektron qaydada müsabiqə yolu ilə keçiriləcək. Müsabiqə dörd mərhələdən (elektron ərizələrin qəbulu, test imtahanı, müsahibə və vakant yerlərə yerləşdirilmə) ibarətdir. Müsabiqədə pedaqoji və ya idarəetmə ixtisas sahələri üzrə ali təhsili, 5 ildən az olmayaraq  (təhsilin təşkili və idarə olunması ixtisası üzrə elmi dərəcəsi və elmi adı olduqda 3 il) pedaqoji stajı olan və hazırda ümumi təhsil müəssisələrində pedaqoji fəaliyyətlə məşğul olan şəxslər iştirak edə bilərlər. Qeyd edək ki, məktəb direktorlarının işə qəbulu üzrə müsabiqəyə 700-ə yaxın vakant yer çıxarılacaq.  

02/11/2018 11:58

Noyabrın 1-də Bakı şəhəri Arif Hüseynzadə adına 20 nömrəli məktəb-liseydə IV Respublika fənn müsabiqəsi qaliblərinin mükafatlandırılması mərasimi keçirilib. Mərasimdə təhsil nazirinin müavini Məhəbbət Vəliyeva, Bakı Şəhəri üzrə Təhsil İdarəsinin əməkdaşları, millət vəkilləri və təhsil ekspertləri iştirak edib. Tədbirdə çıxış edən təhsil nazirinin müavini Məhəbbət Vəliyeva bildirib ki, son illərdə təhsil sisteminin yenidən qurulması və ümumi təhsilin keyfiyyət göstəricilərinin Avropa standartlarına uyğunlaşdırılması uğurla həyata keçirilir. Azərbaycanda istedadlı uşaq və gənclərin səmərəli təhsil almasını təmin etmək məqsədilə yeni tipli tədris müəssisələrinin şəbəkəsi genişləndirilib, lisey və gimnaziyalarda təhsilin məzmunu müasir tələblərə uyğunlaşdırılıb. Məhəbbət Vəliyeva qeyd edib ki, “Azərbaycan Respublikasında təhsilin inkişafı üzrə Dövlət Strategiya”sına əsasən, ölkədə istedadlı şagirdlərin müəyyənləşdirilməsi və onların akademik potensiallarının dəyərləndirilib inkişaf etdirilməsi istiqamətində bir sıra fəaliyyətlər icra olunmaqdadır. Artıq 5 ildir ki, Azərbaycanda beynəlxalq olimpiadalara hazırlıq mərkəzləri fəaliyyət göstərir. Ölkənin 17 rayonunda 60 xüsusi istedad sinfi yaradılıb. Çıxışının sonunda nazir müavini qalibləri təbrik edərək onlara uğurlar arzulayıb. Daha sonra müsabiqə qaliblərinə diplom, medal və hədiyyələr təqdim edilib. Tədbirdə həmçinin nailiyyətləri ilə seçilən 13 ümumi təhsil müəssisəsinin rəhbərliyi də təltif olunub. Qeyd edək ki, IV Respublika fənn müsabiqələri riyaziyyat, fizika, kimya, biologiya və informatika fənləri üzrə VI-VII sinif şagirdləri arasında iki mərhələdə keçirilib. Müsabiqələrin rayon (şəhər) mərhələsində 15232, final mərhələsində isə 1363 şagird iştirak edib. Müsabiqənin nəticələrinə əsasən, ümumilikdə 169 nəfər qalib elan olunub. Onlardan 30 nəfər qızıl, 56 nəfər gümüş, 83 nəfər isə bürünc medal qazanıb. Fənn müsabiqələrinin keçirilməsinin əsas məqsədi istedadlı uşaqların aşkar olunması, şagirdlər arasında sağlam rəqabət mühitinin yaradılması, aşağı sinif şagirdlərinin müxtəlif fənlərə olan marağının artırılması, onlarla məqsədyönlü işlərin aparılması və olimpiadalara hazırlıq mərkəzlərinə cəlb olunacaq şagirdlərin müəyyən edilməsindən ibarətdir.

01/11/2018 17:17

Noyabrın 1-də Azərbaycan Dövlət İqtisad Universitetində (UNEC) “24/7 kitabxana”nın açılış mərasimi olub. Açılış mərasimində iştirak edən təhsil naziri Ceyhun Bayramova məlumat verilib ki, ölkədə ilk dəfə olaraq 7 gün, 24 saat fəaliyyət göstərəcək kitabxana müvafiq standartlara uyğun işıqlandırma və havalandırma sistemi, müasir proqram təminatı, yüksək sürətli fiber optik internet xətti və ən yeni parametrlərə sahib kompüterlərlə təchiz edilib. 3 mərtəbəli kitabxananın II və III mərtəbələrində ixtisaslaşmış və geniş fonda malik, açıq rəf sistemi ilə tərtib olunmuş oxu zalları fəaliyyət göstərir. Burada məşhur kitabxanaların elektron resurslarına, o cümlədən, “Oxford University”, “Cambridge University”, “The MIT”, “Duke University”, ECONBIZ, JSTOR, “Duke University Press” və EBSCO bazalarına daxil olmaq mümkündür. Tələbələr M.F.Axundov adına Milli Kitabxananın 60 min kitab, 140 min qəzet və jurnal, 15 min dissertasiyadan ibarət elektron bazasından da istifadə edə biləcəklər. İstifadəçilər həmçinin “Web of Science” platformasının 126 626 məqalədən ibarət bazasına çıxış əldə edə bilərlər. Eyni anda 104 tələbəyə xidmət göstərmək imkanına malik kitabxana ümumilikdə 760 mindən artıq elektron resursa çıxışı təmin edəcək. Sonra daha bir innovativ layihə - ən müasir texnoloji avadanlıqlarla təchiz edilən “UNEC Extern” mərkəzi ilə tanışlıq olub. Bildirilib ki, dünyanın aparıcı universitetlərinin təcrübəsi əsasında hazırlanan mərkəzin üstünlükləri sırasına onlayn dərsə istənilən yerdən qoşulmaq, tələbələrin mövzunu daha dərindən mənimsəmək üçün müəllimə sual vermək, müzakirələrdə iştirak etmək, dərslərin video bazasına istənilən vaxt və istənilən yerdən yenidən baxmaq imkanları daxildir. Qeyd olunub ki,  “UNEC Extern”də seçilmiş yerli və əcnəbi professor-müəllimlərdən ibarət heyət tədris aparacaq. Mərkəzdə 6 tədris studiyası, 12 inzibati və 1 müzakirə otağı mövcuddur. Studiyalarda elektron kürsü, xüsusi sensor lövhə, monitor, HD kamera və səs avadanlıqları quraşdırılıb. Bir tədris studiyasında eyni anda 500, gün ərzində isə 9-12 min tələbəyə təhsil vermək mümkündür.

01/11/2018 11:40

Oktyabrın 31-də Təhsil Nazirliyi və Birləşmiş Millətlər Təşkilatının İnkişaf Proqramının birgə təşkilatçılığı ilə “İnformal və qeyri-formal üsullarla əldə edilmiş səriştələrin tanınması” mövzusunda konfrans keçirilib. Konfransın keçirilməsində əsas məqsəd informal və qeyri-formal üsullarla əldə edilmiş səriştələrin tanınması mexanizmi ilə bağlı beynəlxalq təcrübənin və hazırlanacaq normativ sənədlərlə bağlı birgə müzakirələrin aparılması olub.  Tədbirdə təhsil naziri Ceyhun Bayramov, əmək və əhalinin sosial müdafiəsi naziri Sahil Babayev, BMT-nin Rezident Əlaqələndiricisi Qulam İshaqzai, Avropa İttifaqının Azərbaycandakı Nümayəndəliyinin, dövlət qurumlarının, peşə təhsili müəssisələrinin əməkdaşları, beynəlxalq təşkilatların nümayəndələri, layihə və özəl sektorun təmsilçiləri, ekspertlər  iştirak edib. Təhsil naziri Ceyhun Bayramov peşə təhsilinin ölkənin sosial-iqtisadi inkişafına təkan verən, iqtisadiyyatın bütün sahələri üçün ixtisaslı kadr hazırlığını təmin edən aparıcı təhsil pilləsi olduğunu, bu sahədə ölkə rəhbərliyi tərəfindən məqsədyönlü tədbirlərin həyata keçirildiyini vurğulayıb. Bildirilib ki, “Peşə təhsili və təliminin inkişafına dair Strateji Yol Xəritəsi”, “Peşə təhsili haqqında” Qanun yaxın gələcəkdə bu sahənin inkişafı ilə bağlı əhəmiyyətli dəyişikliklərə nail olunmasına təkan verəcək. İnformal və qeyri-formal üsullarla əldə edilmiş səriştələrin tanınmasının Strateji Yol Xəritəsinin əsas hədəflərindən biri olduğunu qeyd edən nazir bu sahədə beynəlxalq əməkdaşlığın əhəmiyyətini diqqətə çatdırıb. Əmək və əhalinin sosial müdafiəsi naziri Sahil Babayev çıxış edərək iqtisadiyyatda müasir meyllərin peşə təhsili qarşısında yeni tələblər irəli sürdüyünü və əmək bazarında rəqabətə davamlı ixtisaslı kadrlara tələbatın artdığını qeyd edib, kadr hazırlığı sisteminin inkişafı istiqamətində kompleks tədbirlərin həyata keçirilməsinin vacibliyini vurğulayıb. BMT-nin Rezident Əlaqələndiricisi, BMT-nin İnkişaf Proqramının Azərbaycanda Rezident Nümayəndəsi Qulam İsaqzai həyata keçirilən layihələrin ölkədə peşə təhsili sisteminin məzmun və keyfiyyətinin yaxşılaşdırılmasına təkan verdiyini vurğulayaraq, yeni yaradılan mərkəzlərin peşə təhsilinin inkişafı sahəsində mühüm rol oynayacağına əminliyini ifadə edib. Avropa İttifaqının Azərbaycandakı Nümayəndəliyinin əməkdaşı Aleksandra Nerisanu Aİ ilə ölkəmiz arasında qurulan əlaqələrin yüksələn xətt üzrə inkişaf etdiyini qeyd edərək, əsas diqqətin ölkədə peşə təhsiliə yönəldiyini və bir sıra birgə layihələrin həyata keçirildiyini bildirib. Daha sonra konfrans öz işini plenar iclaslarla davam etdirib. Plenar iclaslarda “Vətəndaşların qeyri-formal və informal təhsil formaları vasitəsilə əldə etdikləri bilik, bacarıq, səriştə və təcrübənin qiymətləndirilməsi və tanınması Qaydaları” layihəsi müzakirə olunub, bu sahədə beynəlxalq ekspertlərin fikirləri dinlənilib. Qeyd edək ki, konfrans Avropa İttifaqının maliyyə dəstəyi ilə BMT-nin İnkişaf Proqramı tərəfindən icra olunan “Gəncədə Sənaye üzrə Regional Peşə Kompetensiya Mərkəzinin yaradılmasına dəstək” layihəsi çərçivəsində təşkil edilib.

31/10/2018 12:35

Təhsil naziri Ceyhun Bayramov “Sabahın alimləri” VIII Respublika Müsabiqəsinin keçirilməsi haqqında əmr imzalayıb. Müsabiqə 12-14 fevral 2019-cu il tarixlərində keçiriləcək. Müsabiqədə iştirak etmək istəyən şagirdlər oktyabrın 29-dan sabahinalimleri.edu.az internet səhifəsində onlayn qeydiyyatdan keçməli və dekabrın 1-dək apardıqları tədqiqatları başa çatdırmalıdırlar. Müsabiqənin keçirilməsinin məqsədi ümumi təhsil müəssisələrinin IX-XI siniflərində təhsil alan şagirdlərin elmi axtarışlara sövq edilməsi, onların elmi və yaradıcılıq fəaliyyətinin stimullaşdırılması, elmi tədqiqat işinə meyli olan istedadlı şagirdlərin aşkar edilməsi, həmçinin yüksək elmi tədqiqat nəticələri əldə etmiş Azərbaycan məktəblilərinin seçilib ABŞ-da keçirilən İntel İSEF – Beynəlxalq Elm və Mühəndislik Sərgisinə  göndərilməsini təmin etməkdir. Qeyd edək ki, Təhsil Nazirliyinin əsas təşkilatçılığı ilə 2012-ci ildən etibarən keçirilən müsabiqəyə ölkə miqyasında maraq ildən-ilə artmaqdadır. “Sabahın alimləri” müsabiqəsi riyaziyyat, fizika, kimya, biologiya, tibb və sağlamlıq, ekologiya, mühəndislik, kompüter elmləri üzrə keçirilir.   “Sabahın alimləri” VIII Respublika Müsabiqəsinin keçirilməsi haqqında Azərbaycan Respublikası təhsil nazirinin əmri

31/10/2018 09:52

Təhsil Nazirliyi və BMT-nin Uşaq Fondu (YUNİSEF) arasında “2016-2020-ci illər üçün Azərbaycan Hökuməti-YUNİSEF Əməkdaşlıq Proqramı” çərçivəsində imzalanmış “2018-2019-cu illər üçün Təhsil proqramı üzrə Dövri Fəaliyyət Planı”na müvafiq olaraq “Dayanıqlı inkişaf üçün ekoloji təhsil” layihəsi həyata keçirilir. Layihə çərçivəsində Təhsil Nazirliyi Respublika Uşaq-Gənclər İnkişaf Mərkəzi tərəfindən Bakı şəhərinin uşaq-gənclər inkişaf mərkəzlərində ekologiya sahəsi üzrə çalışan metodist və dərnək rəhbərlərinə təlimlər keçirilib.    Təlim “Müxtəlif yaş qrupları üzrə ekoloji biliklərin artırılmasında yeni metodlar”, “Dayanıqlı inkişaf məqsədləri və ekoloji maarifləndirmə”, “Məktəbdənkənar təhsilin inkişafinda praktiki bacarığın artırılması” mövzularında keçirilib. Təlimin sonunda iştirakçılara sertifikatlar təqdim olunub. Layihənin növbəti mərhələsində ekoloji problemlərə ictimai diqqətin artırılması məqsədi ilə VI-IX sinif şagirdləri arasında keçirilmiş qısa film müsabiqəsi qaliblərinin mükafatlandırılması mərasiminin təşkili planlaşdırılır.

30/10/2018 16:28

2-11 dekabr 2018-ci il tarixlərində Botsvana Respublikasında təşkil olunacaq Yeniyetmələrin 15-ci Beynəlxalq Elm Olimpiadasında (İJSO-2018) Azərbaycanı təmsil edəcək şagirdlərin adları məlum olub. Bunlar Murad Bəşirov, Sirac Yəhyazadə (Sumqayıt şəhəri təbiət elmləri təmayüllü gimnaziya), Xanım Yaqublu, Əjdər Fərzullazadə (Türkiyə Dəyanət Vəqfi Bakı Türk Liseyi), Sədiyar Qafarov (Kimya-biologiya təmayüllü respublika liseyi) və Məhəmməd Yusifovdur (Fizika-riyaziyyat və İnformatika təmayüllü lisey). Sentyabrın 29-da baş tutan ilkin seçim imtahanında uğur qazanan 35 şagirdlə oktyabr ayı ərzində dərslər keçirilib, oktyabrın 28-də isə ikinci seçim imtahanı təşkil olunub. İmtahan beynəlxalq proqrama uyğun test və açıq tipli tapşırıqlardan ibarət olmaqla iki mərhələli keçirilib. Seçim imtahanının yekun nəticələri olimpiada.edu.az saytında elan edilib.   Qeyd edək ki, Yeniyetmələrin Beynəlxalq Elm Olimpiadası təbiət elmləri (fizika, kimya, biologiya) üzrə yaşı 16-dan çox olmayan şagirdlər arasında həm fərdi, həm də komanda formatında təşkil olunan elm yarışıdır. 2004-cü ildən etibarən Azərbaycan məktəbliləri bu olimpiadada iştirak edib, 4 gümüş, 33 bürünc olmaqla 37 medal qazanıblar.

30/10/2018 10:34

Oktyabrın 29-da İsveçrə Konfederasiyasının təhsil, araşdırma və innovasiyalar üzrə dövlət katibi  Mauro Dell’Ambrogionun rəhbərlik etdiyi nümayəndə heyətinin Azərbaycana səfəri başlayıb. Səfər çərçivəsində Mauro Dell’Ambrogio Fəxri Xiyabanda ümummilli lider Heydər Əliyevin xatirəsini ehtiramla yad edib, məzarı önünə əklil qoyub. Görkəmli oftalmoloq alim, akademik Zərifə xanım Əliyevanın məzarı üzərinə gül dəstələri düzülüb. İsveçrənin dövlət katibi Şəhidlər Xiyabanına gələrək, Azərbaycanın müstəqilliyi və ərazi bütövlüyü uğrunda canlarından keçmiş qəhrəman Vətən övladlarının xatirəsini anıb, “Əbədi məşəl” abidəsinin önünə əklil qoyub. Daha sonra təhsil naziri Ceyhun Bayramov İsveçrə  Konfederasiyasının təhsil, araşdırma və innovasiyalar üzrə dövlət katibi Mauro Dell’Ambrogio ilə görüşüb. Görüş zamanı Azərbaycan ilə İsveçrə Konfederasiyası arasında ali və peşə təhsili sahəsində əlaqələrin cari vəziyyəti, aparılan islahatlar və gələcək inkişaf perspektivləri müzakirə edilib. Görüşün sonunda təhsil naziri Ceyhun Bayramov ilə İsveçrə Konfederasiyasının təhsil, araşdırma və innovasiyalar üzrə dövlət katibi Mauro Dell’Ambrogio arasında təhsil sahəsində əməkdaşlığa dair birgə bəyanat imzalanıb. Səfərin ilk günü nümayəndə heyəti həmçinin ADA Universitetini ziyarət edib və universitetin rektoru Hafiz Paşayevlə görüşüb. Daha sonra Dell”Ambrogio Azərbaycan-Fransız Universiteti (UFAZ) ilə tanış olub və sözügedən universitetin tələbələri üçün “İsveçrə:təhsildən innovasiyaya” adlı məruzə ilə çıxış edib.

29/10/2018 21:38